همانطور كه جريانهاي عرفاني حقيقي و اصيل وجود دارند جريانهاي مشكوك و باطل مدعي عرفان و باطن‌گرايي هم وجود دارند. عدم شناخت درست از اين جريانها ممكن است به موضعگيري هاي نادرست ما نسبت به اين جريانها منجر شود. اين موضعگيري نادرست ميتواند شامل اين باشد كه ما را در ورطه پذيرش هر ادعايي قرار دهد يا منجر به اين شود كه هر حركتي را با مهر باطل و باطل گرا محكوم كنيم.
لازمه نيفتادن به دام خوشبيني‌ها و بدبيني‌هاي نادرست و آلوده نشدن به جريانهاي باطل ، شناسايي ويژگيها و نشانه‌هاي اين جريانها و اقدام به تشخيص و تفكيك آنهاست.
جريانهاي باطني حقيقت گرا كه به نسبت جريانهاي باطل گرا كمياب‌ بوده داراي ويژگيهايي هستند كه به برخي از آنها در ادامه اشاره اي گذرا خواهيم داشت.
بی شک افراد در برخورد با جریانهای باطنی دیدگاههای مختلف و قضاوت های مختلفی دراند . يكي از مشكلترين آزمونهايي كه بيشتر در زمان حضور بزرگان معنويت رخ ميدهد ، «آزمون ايمان» است. آزمون ايمان زماني رخ ميدهد كه شخص دربرابر وضعيتي قرار گيرد كه ايمانش در خطر قرار گيرد. اين احتمال قويا به وجود بيايد كه ترديد در او رخنه كند تا جایی كه بيرون آمدن از آن شرایط تردید برای شخص مشكل مي شود. لذا در بخش دوم به بررسی آزمون های الهی پرداخته ایم .